Myśl narodowa

Odwoływaniu się w toczonej dziś debacie publicznej do sporów z minionych stuleci polskiej historii, jako punktów odniesienia dla współczesnych konfliktów i dylematów, nie towarzyszy na ogół pogłębiona refleksja na temat owych przywoływanych wydarzeń i zjawisk.

Książka dr. Rafała Łętochy pt. „Katolicyzm a idea narodowa”’. Miejsce religii w myśli obozu narodowego lat okupacji” dotyczy koncepcji formułowanych w środowisku obozu narodowego w latach 1939-1945. Przedstawia znaczenie pojęcia „obóz narodowy” oraz rekonstruuje, w oparciu o źródła, główne kierunki ideowe charakteryzujące ten, wciąż niedostatecznie obecny w rzetelnych badaniach historycznych, nurt ideowy i ruch społeczno-polityczny”.

Broszura w oryginalnej nazwie Wychodztwo i osadnictwo ukazała się w 1900 roku dzięki pomocy J. L. Popławskiego, który dzieło zredagował i pomógł wydać. Sam Roman Dmowski w tym czasie przebywał w Brazylii, aby poznać w praktyce prawdziwy kolonizacyjny potencjał Polaków.

Zagadnienie rządu jest broszurą napisaną przez Romana Dmowskiego i wydaną w Warszawie w 1927 roku. Dmowski nakreślił w niej upadek moralności krajów zachodnich w odwołaniu do haseł rewolucji francuskiej, których nie udało się w pierwotnym zamierzeniu osiągnąć (“Zbankrutowała zasada praw jednostki, tak pojęta, jak ją pojęła rewolucja francuska”).

Roman Rybarski (1887-1942) w pracy Polityka i gospodarstwo w syntetycznej formie przedstawił główne cele, którymi powinna kierować się polska polityka gospodarcza. W dobie globalizacji gospodarki światowej i po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej, tezy tego wybitnego ekonomisty są nadal aktualne. Przynależność Polski do organizmu gospodarczego Unii Europejskiej niesie nowe wyzwania, a dzieła ekonomiczne Romana Rybarskiego mogą pomóc w sprostaniu tym wyzwaniom.

Ze Wstępu Autora: (..) Tego upadku duchowego, jaki przeżywamy, nie da się wyjaśnić jakimś zbiegiem zdarzeń zewnętrznych, ani jakimś mechanicznym działaniem obcych, wrogich sił. Zło musi tkwić głębiej, musi tkwić w nas samych. Jeżeli nie dostrzegamy go dziś z należytą wyrazistością, jeżeli nie widzimy jasno wyjścia — to gdzieś musi być jakaś zasłona, która zakrywa nam oczy. Póki jej nie zedrzemy, będziemy błądzić bezradnie. Książka moja chce wskazać na to, że uzdrowienia stosunków u nas nie można dokonać mechanicznie, przez jakiś luźny akt wyzwolenia. Musimy zmienić radykalnie istotne podstawy naszego życia politycznego, gospodarczego, kulturalnego, przebudować nasze mieszkanie tak, aby przestało być polskie tylko z nazwy. (..)

 Należy wiedzieć, kim jesteśmy jako Polacy — mieć świadomość polskości. Najlepsze wzorce i tradycje wydobyć i na tym gruncie dokonać renovatio imperii Polaków w sferze ducha; wady przepracować i pokonać; błędy przodków znać i mieć ich nieustanną świadomość, by więcej takich nie popełniać. Do tego wzywa nas polskość!

W momencie upadku Rzeczypospolita była państwem wspierającym się na idei republikanizmu, powszechnie uznawanego za ustrój w sposób najdoskonalszy gwarantujący respektowanie tego, co dla człowieka najcenniejszego, czyli wolności. Republikańska Rzeczypospolita, a w konsekwencji i naród polityczny, został podzielony pomiędzy państwa monarchii absolutnej i despotycznej, przez państwa mające za nic wolność obywatelską.

"Książka profesora Włodzimierza Bojarskiego jest bez wątpienia interesująca i bogata w wiedzę i przemyślenia. Warto się w nią wgłębić, zwłaszcza w czasach tak wielkiego zamętu, zarówno w Ojczyźnie naszej, jak i w świecie. Mimo tak wielkiego kryzysu, Autor potrafi odnaleźć źródło nadziei, którym są ciągle te wartości, które stanowią dziedzictwo Polski i chrześcijaństwa."

Prof. Piotr Jaroszyński

Sześć broszur, które ukazały się w 1927 roku jako zeszyty programowe Obozu Wielkiej Polski.

Materiał z Konferencji Świętokrzyskiej w maju 2012 roku.