Religia, historia Kościoła

Johannes Janssen (1829-1891) ukazał przełomowe znaczenie reformacji dla historii narodu niemieckiego na tle jego osiągnięć w XV w. (nauka, sztuka, literatura, ekonomia), rozwój reformacji oraz jej konsekwencji w XVI w. Nie pominął działań Marcina Lutra jako promotora rewolucji społecznej oraz ukazał ją na szerokim tle politycznym i społecznym.

W drugim tomie Johannes Janssen przedstawia szczegółowo wydarzenia polityczne i religijne w Niemczech w latach 1525-1580. W tym okresie egoizm, zdrada i klamstwo były zjawiskiej powszechnym, a bunty, zniszczenia, mordy i grabieże zyskiwały miano czynu religijnego oraz były wyrazem obrony sumienia i wolności niemieckiej. Wystarczyło powołać się na "czystą ewangelię" i "Słowo Boze", a wszelkie ograniczenia znikały i zyskiwało się poparcie kaznodziejów.

W trzecim tomie swojej monumentalnej pracy Johannes Janssen zajmuje się wydarzeniami z lat 1581-1618 i pokazuje, jak konsekwencją rozpoczętej przez Marcina Lutra „wojny piór” o niespotykanym dotąd stopniu nienawiści był stopniowy upadek cesarstwa i narodu zakończony Wojną trzydziestoletnią (1618-1648). Liczbę ofiar głoszenia „czystej Ewangelii” w Niemczech i Francji można porównać do skutków I wojny światowej, chociaż ludności było wówczas znacznie mniej.

W czwartym tomie Janssen kontynuował pokazywanie opłakanych skutków działalności Marcina Lutra w życiu narodu niemieckiego. Oddanie książętom i panom władzy nad Kościołem doprowadziło do rządów ignorantów, którzy samowolnie zmieniali prawa i doktryny kościelne. Nastąpił upadek edukacji, kultury i nauki. Ciągle pogarszały się warunki ekonomiczne, społeczne, religijne i moralne, a niepohamowane dążenie do przepychu i luksusu oraz uzależnienie od mody powodowało olbrzymie zadłużenie osób, miast i władców.

Do tego należy dodać panujący egoizm, żądzę władzy, brak moralności, grabieże i wyzysk, katastrofalny kult polowań, pijaństwo, hazard, alchemię, wzrost przestępczości i samobójstw, absurdalne wyroki, prześladowanie "czarownic" i niesprawiedliwość. W rezultacie społeczeństwo i cesarstwo było tak rozbite wewnętrznie, że wojna trzydziestoletnia wydawała się nieuchronna.

Wiedza i wiara, modlitwa i codzienne życie – wszystkie czerpią z jednego Źródła i jednym Światłem są opromienione. Stąd też zebrane w tej książce: biografia Newmana, artykuł Wiara i osąd prywatny oraz Medytacje nad nauką chrześcijańską służą głębszemu zrozumieniu nie tylko osoby Kardynała, lecz także Kościoła katolickiego, której to pracy nie może zaniechać żadne pokolenie wierzących.

Rozważania, których przekład oddajemy do rąk czytelników, zostały przygotowane i wygłaszane przez kard. Newmana podczas Nabożeństw Majowych, a po jego śmierci opublikowane jako część dzieła Meditations and Devotions of the Late Cardinal Newman.

Apologia pro vita sua to opowieść o drodze do Rzymu anglikańskiego pastora, o XIX-wiecznym anglikanizmie, o próbach odkrywania jego katolickich źródeł i o poszukiwaniu prawdy. Choć jest głęboko zanurzona w historii Wielkiej Brytanii i Kościoła Anglii, jednocześnie opowiada o współczesnym chrześcijaństwie, i – jeszcze bardziej konkretnie – katolicyzmie.

Różaniec. Twoja broń w walce duchowej to opowieść o wielkiej miłości Boga do człowieka i toczącej się od stworzenia świata wojnie na śmierć i życie. Książka pełna jest świadectw osób, które doświadczyły ratunku w tej wyjątkowej modlitwie. Autorzy w swych rozważaniach odnoszą się m.in. do dwóch wielkich czcicieli Matki Bożej: Ludwika Marii Grignion de Montforta i Jana Pawła II.

Książka Jolanty Sosnowskiej to poruszająca opowieść o życiu i heroicznej walce kapłana, który stał się symbolem oporu przeciwko komunistycznemu reżimowi w Polsce. Swoją niezłomną wiarą i nieugiętością inspirował miliony Polaków do walki o wolność i wiarę. Popiełuszko, z pozoru zwykły ksiądz, stał się światłem nadziei. Pozostaje aktualnym symbolem także dzisiaj, co w tej książce mocno wybrzmiewa.

Autorka przedstawia całe życie Josepha Ratzingera. Poznajemy jego bawarskie korzenie, podążamy śladem kolejnych miejsc zamieszkania, do których autorka, przygotowując książkę, zajrzała osobiście. Wchodzimy do szkół i świątyń, do których uczęszczał i które go kształtowały, śledzimy koleje życia. Poznajemy błyskotliwą karierę „cudownego dziecka teologii”, ks. prof. Ratzingera, który w wieku 50 lat zostaje kardynałem. Na wyraźną prośbę polskiego papieża obejmuje w 1981 r. bardzo ważny w katolickim Kościele urząd prefekta Kongregacji Nauki Wiary; fakt ten był odebrany w niemieckojęzycznym, zdominowanym przez protestantyzm kręgu z niesmakiem. Zaczynają mnożyć się ataki na niego jako „inkwizytora”, „pancernego kardynała”; nawet określenie „strażnik wiary” okazuje się… epitetem.

Bohater, artysta, święty. Powstaniec styczniowy, utalentowany malarz, opiekun nędzarzy. Tak można najkrócej opisać niezwykłą i do dziś fascynującą postać Adama Chmielowskiego, którego imię zakonne Brat Albert stało się w Polsce powszechnie znane już pod koniec XIX wieku.

Jesteście solą ziemi – powiedział Jezus do pierwszych chrześcijan w Kazaniu na górze. Być chrześcijaninem znaczy być solą dla społeczeństwa! Jednak większość chrześcijan, jest dzisiaj bardziej zupą bez smaku niż solą... Przeciwko zalewowi obojętności potrzeba nie tylko wielkich wydarzeń, ale przede wszystkim czerpiącej siły z Ewangelii radości, która ukazuje się w codziennym życiu.