Adam Wielomski - Faszyzmy łacińskie

Sobór Trydencki to bez wątpienia wydarzenie szczególne w dziejach Kościoła katolickiego. Jego Ojcom nie udało się co prawda uratować jedności chrześcijaństwa zachodniego — jak pamiętamy, Kościół wschodni zerwał z Rzymem już w XI w. i nigdy, mimo wielu prób podejmowanych na przestrzeni wieków, nie udało się choćby powrócić do stanu sprzed 1054 r. — ale niewątpliwie powstrzymał dalszy rozpad rzymskiego katolicyzmu, dokonał reform podnosząc poziom moralny duchowieństwa i pogłębił rozumienie Chrystusowego orędzia.

 Znany ze średniowiecza spór o inwestyturę podkopał pozycję papieża i cesarza, ośmielił ich lenników. Wraz z pojawieniem się reformacji, najpierw w obszarze wiary, a zaraz potem, a właściwie równolegle, w obszarze polityki ujawniły się nowe ośrodki i centra kwestionujące władzę zarówno papieża, jak i cesarza, i uznające, że nie sprawują władzy z nadania jednego z nich, ale otrzymały ją od Boga... albo od ludu, który zresztą zaczął dość szybko spychać Boga z tronu prosto w niebyt. Z czasem obok papiestwa i cesarstwa wyłoniła się władza suwerenna, a więc w pełni niezależna, a nadto zwiększająca swe prerogatywy. Władcy przestali liczyć się z prawem Bożym, naturalnym, jak i tradycyjnym, i fundamentalnym, zmierzano bowiem ku absolutyzmowi rozumianemu zarówno jako suwerenność, jak i wszechmoc.

Podczas gdy oczy Polaków skierowane są na Wschód, za naszą zachodnią granicą doszło do zasadniczej zmiany polityki zagranicznej. Niemcy już nie ukrywają, że marzy im się budowa imperium europejskiego pod własnym przywództwem. Zmiany te prawie w ogóle nie są śledzone i rozumiane w Polsce. Poza ogólnikowymi hasłami i zarzutami, często robionymi na potrzeby bieżącej polityki, nie prowadzi się żadnych poważanych analiz choćby różnych znaczących wypowiedzi niemieckich polityków, z których jednoznacznie wynika, że Europa musi posiadać wspólną politykę zagraniczną i wspólną armię. Polska już nie raz w swojej historii przespała takie momenty zwrotne. Na ten moment wszystko wskazuje, że prześpi to także i tym razem. Chyba, że Polacy wreszcie obudzą się ze snu, w którym się pogrążyli i zrozumieją, jakie zagrożenie idzie do nas zza naszej zachodniej granicy.

"Celem tej książki jest wykazanie, że w latach 1871-1945 Niemcami nie kierował żaden nacjonalizm – czyli chęć posiadanie własnego suwerennego państwa narodowego z narodowymi granicami – lecz chęć budowy imperium obejmującego cały kontynent europejski, z Niemcami jako tzw. narodem imperialnym, czyli sprawującym kierownictwo nad pozostałymi narodami. (…) Celem tej książki jest wykazanie, że Niemcami w 1914 i w 1939 roku nie kierował żaden nacjonalizm, który zderzył się z nacjonalizmami innych narodów. Niemcy chcieli wybudować w Europie własne imperium, traktując cały nasz kontynent jako teren podboju w stylu kolonialnym. Nacjonalistami byli obywatele państw narodowych, które stawiły tym planom czynny i zbrojny opór, nie chcąc zostać podbitymi i ujarzmionymi przez imperium, aby stać się terenem eksploatacji po to, by Berlin mógł stanąć do konkurencji z innymi imperiami w celu walki o prymat nad światem".

Fragment Wstępu

Kłopot Niemiec z Rzymem. Nasz i całej Europy kłopot z Niemcami. To są dwa aspekty jednej i długiej historii, o której opowiada ta książka. A jaki jest związek między Immanuelem Kantem a strategią Mitteleuropy? Dlaczego mamy się bać niemieckich laureatów Pokojowej Nagrody Nobla? Odpowiedzi na te i na wiele innych pytań Czytelnicy mogą znaleźć na kartach książki.

 W książce Przestępny Makiawel i inni autor zebrał swoje szkice o pisarzach i myślicielach politycznych różnych epok, pisane w latach 1989–2024, rozproszone po „niszowych” zazwyczaj czasopismach i portalach lub jako fragmenty książek zbiorowych. Są tu zarówno sylwetki postaci powszechnie znanych — jak Machiavelli, Shakespeare, Hobbes, Burke, de Maistre, Balzac czy Bernanos — jak i mniej znanych, lub w Polsce w ogóle nieznanych, ale zasługujących na uwagę. Klamrą spinającą ten zbiór są dwa eseje będące studium politycznej przewrotności: o tytułowym Makiawelu i o Manifeście z Ventotene dwóch włoskich komunistów, prawdziwych „ojców-założycieli” Unii Europejskiej.